۲۳ ژوئیه ۲۰۲۶- بر اساس مرور جدیدی که در نشریۀFrontiers in Science  منتشر شده است، شاخص گلوکز-کتون (GKI) که از طریق اندازه‌گیری نسبت قند خون به سطح کتون‌ها با یک تست ساده انگشتی به‌دست می‌آید، می‌تواند به پایش سلامت متابولیک، به‌ویژه در افراد مبتلا به سرطان و بیماری‌های مزمن کمک کند. پژوهشگران نوشتند کهGKI  ممکن است تصویر جامع‌تری از عملکرد متابولیک و غدد درون‌ریز کل بدن نسبت به قند خون یا وزن بدن به تنهایی ارائه دهد، که پتانسیل تبدیل شدن آن را به یک نشانگر زیستیمفید برای پایش بالینی نشان می دهد.

این مرور، که توسط دکتر  Derek C. Leeاز دپارتمانزیست‌شناسی در کالج بوستون، ایالات متحده، و همکارانش نوشته شده است، بارِ رو به رشد بیماری‌های غیرواگیر مزمن(NCDs)  را برجسته می‌کند، که اکنون عامل اصلیِ کاهش کیفیتِ زندگی و افزایش سال‌های زندگی با ناتوانی در جهان هستند. نویسندگان خاطرنشان کردند که سرطان یکی از علل اصلی مرگ‌ومیر است و ممکن است به‌زودی از بیماری قلبی به عنوان علت اصلی مرگ‌ومیر در ایالات متحده پیشی بگیرد. آن‌ها استدلال کردند که بهبود سلامت متابولیک، محور اصلی پیشگیری و مدیریت بسیاری از این شرایط است.

پژوهشگران خاطرنشان کردند که اختلال عملکرد میتوکندری، که با نقص در تولید انرژی سلولی مشخص می‌شود، با چندین بیماری مزمن، از جمله سرطان، بیماری قلبی-عروقی، دیابت نوع ۲، چاقی و اختلالات عصبی-تخریبی مرتبط است. رژیم غذایی نامناسب، بی‌تحرکی جسمانی و سموم محیطی ممکن است در این اختلال عملکرد نقش داشته باشند.

محققان در این مرور بیان کردند که شاخص گلوکز-کتون (GKI)، که در ابتدا برای پایش میزان پایبندی به درمان کتوژنیک در بیماران مبتلا به سرطان توسعه یافته بود، با استفاده از نسبت غلظت قند خون به غلظت یک کتون بادی به نام بتا-هیدروکسی‌بوتیرات(βHB)  در خون محاسبه می‌شود. محققان نوشتند که GKI ممکن است معیار جامع‌تری از سلامت متابولیک و خطر بیماری مزمن نسبت به گلوکز خون به تنهایی ارائه دهد.

یافته های کلیدی از این مرور شامل این موارد است:

·  اختلال عملکرد میتوکندری با سرطان، بیماری قلبی-عروقی، دیابت نوع ۲، چاقی و اختلالات عصبی-تخریبی مرتبط است.

·  بتا-هیدروکسی‌بوتیرات(βHB)  به عنوان یک سوخت بسیار کارآمد برای تولید انرژی میتوکندری در نظر گرفته می‌شود، که از تولیدATP  مؤثرتر از پیرووات مشتق از گلوکز یا اسیدهای چرب حمایت می‌کند.

·  شاخص گلوکز-کتون، که نسبت گلوکز خون به βHB را اندازه‌گیری می‌کند، ممکن است به ارزیابی کتوز تغذیه‌ای در درمانگاه های سرپایی کمک کند.

·  یک GKI پایین‌تر ممکن است با کاهش التهاب، مقاومت به انسولین، هایپرگلیسمی (قند خون بالا) و استرس اکسیداتیو، نشان‌دهنده بهبود سلامت متابولیک باشد.

·  ترکیب پایش GKI با تغذیه مبتنی بر شواهد و فعالیت بدنی منظم ممکن است به بهبود عملکرد میتوکندری و هموستاز متابولیک کمک کند و از پیشگیری و مدیریت سرطان و سایر بیماری‌های مزمن از جمله دیابت حمایت کند.

نویسندگان پیشنهاد کردند که تغییر منبع انرژی بدن از گلوکز به کتون‌ها ممکن است عملکرد میتوکندری را بهبود بخشد و در عین حال التهاب، مقاومت به انسولین و مسیرهایی که باعث رشد تومور می‌شوند را کاهش دهد.

آن‌ها نتیجه گیری نمودند که شاخص گلوکز-کتون (GKI) می‌تواند به عنوان یک نشانگر زیستیِ ساده، فردی‌سازی شده و عینی برای پایش سلامت متابولیک، هنگامی که در کنار تغذیه و ورزشِ مبتنی بر شواهد استفاده شود، عمل کند. با این حال، آن‌ها تأکید کردند که مطالعات بالینی بیشتر برای تأیید نقش گسترده‌تر آن در پیشگیری و مدیریت سرطان و سایر بیماری‌های مزمن مورد نیاز است.

منبع:

https://medicaldialogues.in/oncology/news/glucose-ketone-index-may-offer-a-broader-measure-of-metabolic-health-suggests-review-175406